Ảnh minh họa từ nhân vật Gulliver phiêu lưu ký

Thị trường sạc cho thiết bị di động là một trong những phân khúc đầy khó khăn, thách thức nhất trong ngành công nghệ xanh nói chung.

Các công ty khởi nghiệp, nhà đầu tư mạo hiểm và các tập đoàn đã đầu tư hàng triệu đô la và hàng thập kỷ nghiên cứu để đưa sạc di động ra thị trường, nhưng vấp phải hàng rào kỹ thuật, điều kiện kinh tế và sự thờ ơ của thị trường. Chỉ có những đợt sóng và thủy triều dâng cao rồi sau đó để lộ ra những đống hoang tàn.

Một trong những ví dụ đau đớn nhất có thể kể đến là Lilliputian Systems. Đầu năm 2013, công ty này đã cho ra mắt Nectar, thiết bị sạc dự phòng cho điện thoại và máy đọc sách (e-book). Điểm đặc biệt của sản phẩm này so với những cục sạc dự phòng khác ở chỗ khi sử dụng, chúng ta không cần phải sạc pin cho nó, bởi Nectar sử dụng pin gắn ngoài tháo lắp dễ dàng, tương tự như một viên pin AA. Nó có thể giúp sạc trong hai tuần trước khi phải thay “viên pin” mới. Với Nectar, bạn không còn phải tìm kiếm các ổ cắm điện trên tường hoặc mang theo dây nguồn. Bạn thậm chí không phải chờ để sạc lại thiết bị của mình. Bạn chỉ cần kết nối Nectar với thiết bị của mình bằng dây USB và điện thoại sẽ hoạt động trở lại. 

Cục sạc dự phòng Nectar

Về mặt kỹ thuật, Nectar là một thành tựu tuyệt vời và thanh lịch hơn so với mẫu sạc thường thấy khác ở các phòng trưng bày triển lãm. Trái tim của Nectar là một chất bán dẫn, do đó, theo nhiều khía cạnh, thiết bị này thể hiện một giai đoạn mới trong mối quan hệ chặt chẽ giữa năng lượng và công nghệ.

Nhưng đó là mặt kỹ thuật. Lilliputian đã tồn tại trong nhiều năm và trải qua nhiều lần trì hoãn. Công ty đã huy động được 150 triệu USD từ các nhà đầu tư lớn, bao gồm Intel Capital. Nhưng đạt được lợi tức đầu tư là không dễ dàng. Họ đã thay đổi cơ cấu nhân sự: đưa Ken Lazarus, CEO lâu năm, lên hàng ghế Chủ tịch, rồi để Pete Simone làm CEO.

Điều đó không giúp cho tình hình khả quan hơn. Cục sạc di động ấy được bán với giá 299,99 USD - gấp ba lần so với dự tính ban đầu - với cục pin thay là 9,99 USD. 

Người tiêu dùng có thực sự muốn trả 300 USD để mang theo một thứ thiết bị được trang bị một ống chứa chất lỏng dễ cháy vì họ không thể tìm thấy ổ cắm điện? Hẳn là không. Sân bay và những điểm công cộng phổ biến đã dựng lên các trạm sạc. Máy bay cung cấp tính năng sạc miễn phí. Ngay cả khi không có, họ cũng có thể đi tìm một ổ cắm hoặc mang theo sạc pin dự phòng thông thường (thứ họ có thể sạc đầy ở nhà trước khi mang theo người).

Có thể nói: Khoảng cách giữa lưới điện và thiết bị cầm tay đã rút ngắn từ lâu.

Không thể chỉ trích ngành công nghiệp pin đã không có nhiều tiến bộ trong nhiều năm. MTI Micro từng tự tin nói về những cục pin nhiên liệu cung cấp năng lượng cho máy ảnh với niềm tin rằng các nhiếp ảnh gia, nhà quay phim luôn bận tâm về việc mang theo sạc dự phòng. Nhưng chẳng nhiếp ảnh gia hay nhà quay phim nào lắng nghe cả.

Toshiba đã từng có sản phẩm TV chạy bằng pin nhiên liệu. Sau đó, điện thoại thông minh đã xuất hiện để thay đổi trải nghiệm video di động. Các công ty khác đã quảng cáo pin nhiên liệu là phương án sạc dự phòng khi bạn đi cắm trại, nhưng xu hướng cắm trại là để hòa hợp với thiên nhiên và tránh xa những thứ gây xao lãng như điện thoại nên nó rất khó bán.

Point Source Power, tạo ra một pin nhiên liệu chạy bằng phân cho các thị trường mới nổi với giá chỉ 4 USD, từng được kỳ vọng sẽ là người may mắn sống sót trên thị trường khắc nghiệt ấy nhưng cũng trầy trật gọi vốn cộng đồng không thành công.

Khả năng dễ cháy có vẻ là mối bận tâm lớn của người tiêu dùng đối với sản phẩm pin nhiên liệu. Chúng có dễ vỡ không? Chúng có được phép mang lên máy bay không? Người tiêu dùng đã có thể mua dụng cụ uốn tóc không dây được cung cấp bằng năng lượng từ butan trong nhiều năm và đặt vào hành lý ký gửi, nhưng sự bối rối là vẫn còn.

Trong trường hợp của Lilliputian, có lẽ còn thêm cả việc Nectar - có nguồn gốc từ Phòng thí nghiệm Công nghệ của trường MIT - đã rời khỏi phòng thí nghiệm hơi sớm. Dù Lilliputian đã ký thỏa thuận với Brookstone để phân phối và giới thiệu sản phẩm tại Triển lãm Điện tử tiêu dùng (CES), Nectar lại chưa từng có mặt trên thị trường. Lilliputian nhiều lần lên lịch ra mắt nhưng cũng chừng ấy lần bị bỏ lỡ. Những khách hàng đã đặt mua nó từ trước gọi đây là sản phẩm “sương mù” (loại sản phẩm/dịch vụ thậm chí đang còn trong giai đoạn hoàn thiện, không ai có thể biết các vấn đề cần hoàn chỉnh của nó sẽ giải quyết được hay không).

Lilliputian cũng đã cố gắng kiếm thêm tiền, nhưng rõ ràng họ đã thất bại. Sohail Khan, CEO của Lilliputian lúc nó đóng cửa, cho biết: “Thị trường vốn rất khó khăn, cực khó, và thách thức là quá lớn với các doanh nghiệp phần cứng.”

Vậy chẳng nhẽ không còn đất sống cho pin nhiên liệu? Không hẳn. Những chiếc xe hơi có vẻ là miền đất hứa của chúng.

Bạn đang đọc bài viết Khởi nghiệp thất bại: Chạy quá lâu, ra quá sớm tại chuyên mục Cố vấn / Huấn luyện của Chương trình Khởi nghiệp Quốc gia. Mọi thông tin góp ý và chia sẻ, xin vui lòng gửi về hòm thư khoinghiep@dddn.com.vn, SĐT: (+844) 3.5772400